Fiołek

Fiołek, szczególnie popularny fiołek wonny (Viola odorata), to wieloletnia bylina z rodziny fiołkowatych, osiągająca wysokość 5–10 cm. Tworzy krótkie, rozłogowe łodygi, które łatwo się ukorzeniają, pozwalając roślinie szybko zadarniać powierzchnię. Liście są okrągławo-sercowate lub nerkowate, zebrane w przyziemną rozetę, zwykle nagie lub lekko omszone, o karbowanych brzegach.
Kwiaty fiołka mają średnicę 2–3 cm, są pięciopłatkowe, najczęściej ciemnofioletowe, rzadziej białe lub liliowe, z charakterystyczną ostrogą. Wyróżniają się silnym, przyjemnym zapachem, który przyciąga owady zapylające, takie jak pszczoły, motyle i trzmiele. Kwitnienie przypada na okres od marca do kwietnia, choć niektóre odmiany kwitną także w maju.
Fiołek preferuje stanowiska półcieniste lub cieniste, glebę próchniczą, żyzną i lekko wilgotną. Jest rośliną półzimozieloną – część liści utrzymuje się przez zimę. Doskonale sprawdza się na rabatach, skalniakach, jako roślina okrywowa pod drzewami oraz w ogrodach naturalistycznych.
Roślina jest jadalna – zarówno kwiaty, jak i młode liście można wykorzystać w kuchni, np. do dekoracji deserów, sałatek, zup, kandyzowania czy produkcji syropów. Fiołek wonny ma także właściwości lecznicze: działa wykrztuśnie, napotnie, moczopędnie, odkażająco i rozkurczowo, a także łagodzi problemy skórne i bóle głowy. Warto jednak pamiętać, że nadmierne spożycie może powodować nudności i biegunkę.
Fiołek jest rośliną łatwą w uprawie, szybko się rozrasta i nie wymaga szczególnej pielęgnacji. Nadaje się do obsadzania miejsc cienistych i półcienistych, a jego delikatne, pachnące kwiaty stanowią ozdobę każdego ogrodu.